Category Archives: trust

The force of everyday philanthropy

Public debates on philanthropy link charitable giving to wealth. In the media we hear a lot about the giving behavior of billionaires – about the giving pledge, the charitable foundations of the wealthy, how the causes they support align their business interests, and how they relate to government programs. Yes – the billions of tech giants go a long way. Imagine a world without support from foundations created by wealthy. But we hear a lot less about the everyday philanthropy of people like you and me. The media rarely report on everyday acts of generosity. The force of philanthropy is not only in its focus and mass, but also in its breadth and popularity.

It is one of the common remarks I hear when family, friends and colleagues return from holidays in ‘developing countries’ like Moldova, Myanmar or Morocco: “the people there have nothing, but they are so kind and generous!” The kindness and generosity that we witness as tourists are manifestations of prosociality, the very same spirit that is the ultimate foundation of everyday philanthropy. And also within our own nations, we find that most people give to charity. Why are people in Europe so strongly engaged in philanthropy?

The answer is trust

In Europe we are much more likely to think that most people can be trusted than in other parts of the world. It is this faith in humanity that is crucial for philanthropy. We can see this in a comparison of countries within Europe. The figure combines data from the World Giving Index reports of CAF from 2010-2017 on the proportion of the population giving to charity with data from the Global Trust Research Consortium on generalized social trust. The figure shows that citizens of more trusting countries in Europe are much more likely to give to charities (you can get the data here, and the code is here). The correlation is .52, which is strong.

Trust_Giving_EU

Egalité et fraternité

One of the reasons why citizens in more trusting countries are more likely to give to charity is that trust is lower in more unequal countries. Combining the data on trust with data from the OECD on income inequality (GINI) reveals a substantial negative correlation of -.37. The larger the differences in income and wealth in a country become, the lower the level of trust that people have in each other. As the wealth of the rich increases, the poor get increasingly envious, and the rich feel an increasing urge to protect their wealth. In such a context, conspiracy theories thrive and institutions that should be impartial and fair to all are trusted less. The criticism that wealthy donors face also stems from this foundation: those concerned with equality and fairness fear the elite power of philanthropy. Et voila: here is the case why it is in the best interest of foundations to reduce inequality.

Advertisements

Leave a comment

Filed under data, Europe, household giving, philanthropy, survey research, trust, wealth

Research internship @VU Amsterdam

Social influences on prosocial behaviors and their consequences

While self-interest and prosocial behavior are often pitted against each other, it is clear that much charitable giving and volunteering for good causes is motivated by non-altruistic concerns (Bekkers & Wiepking, 2011). Helping others by giving and volunteering feels good (Dunn, Aknin & Norton, 2008). What is the contribution of such helping behaviors on happiness?

The effect of helping behavior on happiness is easily overestimated using cross-sectional data (Aknin et al., 2013). Experiments provide the best way to eradicate selection bias in causal estimates. Monozygotic twins provide a nice natural experiment to investigate unique environmental influences on prosocial behavior and its consequences for happiness, health, and trust. Any differences within twin pairs cannot be due to additive genetic effects or shared environmental effects. Previous research has investigated environmental influences of the level of education and religion on giving and volunteering (Bekkers, Posthuma and Van Lange, 2017), but no study has investigated the effects of helping behavior on important outcomes such as trust, health, and happiness.

The Midlife in the United States (MIDUS) and the German Twinlife surveys provide rich datasets including measures of health, life satisfaction, and social integration, in addition to demographic and socioeconomic characteristics and measures of helping behavior through nonprofit organizations (giving and volunteering) and in informal social relationships (providing financial and practical assistance to friends and family).

In the absence of natural experiments, longitudinal panel data are required to ascertain the chronology in acts of giving and their correlates. The same holds for the alleged effects of volunteering on trust (Van Ingen & Bekkers, 2015) and health (De Wit, Bekkers, Karamat Ali, & Verkaik, 2015). Since the mid-1990s, a growing number of panel studies have collected data on volunteering and charitable giving and their alleged consequences, such as the German Socio-Economic Panel (GSOEP), the British Household Panel Survey (BHPS) / Understanding Society, the Swiss Household Panel (SHP), the Household, Income, Labour Dynamics in Australia survey (HILDA), the General Social Survey (GSS) in the US, and in the Netherlands the Longitudinal Internet Studies for the Social sciences (LISS) and the Giving in the Netherlands Panel Survey (GINPS).

Under my supervision, students can write a paper on social influences of education, religion and/or helping behavior in the form of volunteering, giving, and informal financial and social support on outcomes such as health, life satisfaction, and trust, using either longitudinal panel survey data or data on twins. Students who are interested in writing such a paper are invited to present their research questions and research design via e-mail to r.bekkers@vu.nl.

René Bekkers, Center for Philanthropic Studies, Faculty of Social Sciences, Vrije Universiteit Amsterdam

References

Aknin, L. B., Barrington-Leigh, C. P., Dunn, E. W., Helliwell, J. F., Burns, J., Biswas-Diener, R., … Norton, M. I. (2013). Prosocial spending and well-being: Cross-cultural evidence for a psychological universal. Journal of Personality and Social Psychology, 104(4), 635–652. https://doi.org/10.1037/a0031578

Bekkers, R., Posthuma, D. & Van Lange, P.A.M. (2017). The Pursuit of Differences in Prosociality Among Identical Twins: Religion Matters, Education Does Not. https://osf.io/ujhpm/ 

Bekkers, R., & Wiepking, P. (2011). A Literature Review of Empirical Studies of Philanthropy: Eight Mechanisms That Drive Charitable Giving. Nonprofit and Voluntary Sector Quarterly, 40: https://doi.org/10.1177/0899764010380927

De Wit, A., Bekkers, R., Karamat Ali, D., & Verkaik, D. (2015). Welfare impacts of participation. Deliverable 3.3 of the project: “Impact of the Third Sector as Social Innovation” (ITSSOIN), European Commission – 7th Framework Programme, Brussels: European Commission, DG Research. http://itssoin.eu/site/wp-content/uploads/2015/09/ITSSOIN_D3_3_The-Impact-of-Participation.pdf

Dunn, E. W., Aknin, L. B., & Norton, M. I. (2008). Spending Money on Others Promotes Happiness. Science, 319(5870): 1687–1688. https://doi.org/10.1126/science.1150952

Van Ingen, E. & Bekkers, R. (2015). Trust Through Civic Engagement? Evidence From Five National Panel Studies. Political Psychology, 36 (3): 277-294. https://renebekkers.files.wordpress.com/2015/05/vaningen_bekkers_15.pdf

Leave a comment

Filed under altruism, Center for Philanthropic Studies, data, experiments, happiness, helping, household giving, Netherlands, philanthropy, psychology, regression analysis, survey research, trust, volunteering

Introducing Mega-analysis

How to find truth in an ocean of correlations – with breakers, still waters, tidal waves, and undercurrents? In the old age of responsible research and publication, we would collect estimates reported in previous research, and compute a correlation across correlations. Those days are long gone.

In the age of rat race research and publication it became increasingly difficult to do a meta-analysis. It is a frustrating experience for anyone who has conducted one: endless searches on the Web of Science and Google Scholar to collect all published research, input the estimates in a database, find that a lot of fields are blank, email authors for zero-order correlations and other statistics they had failed to report in their publications and get very little response.

Meta-analysis is not only a frustrating experience, it is also a bad idea when results that authors do not like do not get published. A host of techniques have been developed to find and correct publication bias, but the problem that we do not know the results that do not get reported is not solved easily.

As we enter the age of open science,  we do not have to rely any longer on the far from perfect cooperation from colleagues who have moved to a different university, left academia, died, or think you’re trying to prove them wrong and destroy your career. We can simply download all the raw data and analyze them.

Enter mega-analysis: include all the data points relevant for a certain hypothesis, cluster them by original publication, date, country, or any potentially relevant property of the research design, and add the substantial predictors you find documented in the literature. The results reveal not only the underlying correlations between substantial variables, but also the differences between studies, periods, countries and design properties that affect these correlations.

The method itself is not new. In epidemiology, and Steinberg et al. (1997) labeled it ‘meta-analysis of individual patient data’. In human genetics, genome wide association studies (GWAS) by large international consortia are common examples of mega-analysis.

Mega-analysis includes the file-drawer of papers that never saw the light of day after they were put in. It also includes the universe of papers that have never been written because the results were unpublishable.

If meta-analysis gives you an estimate for the universe of published research, mega-analysis can be used to detect just how unique that universe is in the milky way. My prediction would be that correlations in published research are mostly further from zero than the same correlation in a mega-analysis.

Mega-analysis bears great promise for the social sciences. Samples for population surveys are large, which enables optimal learning from variations in sampling procedures, data collection mode, and questionnaire design. It is time for a Global Social Science Consortium that pools all of its data. As an illustration, I have started a project on the Open Science Framework that mega-analyzes generalized social trust. It is a public project: anyone can contribute. We have reached mark of 1 million observations.

The idea behind mega-analysis originated from two different projects. In the first project, Erik van Ingen and I analyzed the effects of volunteering on trust, to check if results from an analysis of the Giving in the Netherlands Panel Survey (Van Ingen & Bekkers, 2015) would replicate with data from other panel studies. We found essentially the same results in five panel studies, although subtle differences emerged in the quantative estimates. In the second project, with Arjen de Wit and colleagues from the Center for Philanthropic Studies at VU Amsterdam, we analyzed the effects of volunteering on well-being conducted as part of the EC-FP7 funded ITSSOIN study. We collected 845.733 survey responses from 154.970 different respondents in six panel studies, spanning 30 years (De Wit, Bekkers, Karamat Ali & Verkaik, 2015). We found that volunteering is associated with a 1% increase in well-being.

In these projects, the data from different studies were analyzed separately. I realized that we could learn much more if the data are pooled in one single analysis: a mega-analysis.

References

De Wit, A., Bekkers, R., Karamat Ali, D., & Verkaik, D. (2015). Welfare impacts of participation. Deliverable 3.3 of the project: “Impact of the Third Sector as Social Innovation” (ITSSOIN), European Commission – 7th Framework Programme, Brussels: European Commission, DG Research.

Van Ingen, E. & Bekkers, R. (2015). Trust Through Civic Engagement? Evidence From Five National Panel StudiesPolitical Psychology, 36 (3): 277-294.

Steinberg, K.K., Smith, S.J., Stroup, D.F., Olkin, I., Lee, N.C., Williamson, G.D. & Thacker, S.B. (1997). Comparison of Effect Estimates from a Meta-Analysis of Summary Data from Published Studies and from a Meta-Analysis Using Individual Patient Data for Ovarian Cancer Studies. American Journal of Epidemiology, 145: 917-925.

Leave a comment

Filed under data, methodology, open science, regression analysis, survey research, trends, trust, volunteering

Resilience and Philanthropy

This post in pdf

With the year 2020 on the horizon, the recently published work programme for Research & Innovation from European Commission for the years 2016-2017 is organized around a limited set of Societal Challenges. Europe defined these challenges after a long process of lobbying and consultation with many stakeholders. Going through the list I could not help thinking that something was missing. I do not mean that the list of challenges is a result of a political process and does not seem to reflect an underlying vision of Europe. I am thinking about the current refugee crisis. The stream of refugees arriving at the gates of Europe poses new challenges to Europe, in many areas: humanitarian assistance, citizenship, poverty, inclusion, access to education, and jobs. The stream of refugees also raises important questions for philanthropy. How will Europe deal with these challenges? How resilient is Europe? Will governments, nonprofit organizations and citizens be able to deal with this challenge? In the definition of the Rockefeller Foundation, resilience is the capacity of individuals, communities and systems to survive, adapt, and grow in the face of stress and shocks, and even transform when conditions require it. I define resilience as the mobilization of resources for the improvement of welfare in the face of adversity.

Among refugees, who are seeking a better future for themselves and their children, we see resilience. Threatened by adversity in their home countries, they take grave risks by placing their fate in the hands of human traffickers, foreign police officers. They rely on each other and their inner strength, hoping that what they left behind is worse than their future. We see a lack of resilience in Europe. The continent was not ready for the large stream of refugees. Some member states pass on the stream to each other by closing their borders. Other national governments try to accommodate refugees seeking asylum, but face barriers in finding housing, and resistance from groups of citizens who oppose accommodation of refugees in their communities. At the same time we see a willingness to help among other citizens, who offer assistance in the form of volunteer time, food and other goods. Perhaps the response of citizens is related to their own levels of resilience.

Resilience is not just the ability to withstand adversity or change by not changing at all. Resilience is not just sitting it out, or a strategy based on a rational computation of risks, the avoidance of risks, or flexibility and absorption of shocks. The resilient actor adapts to new situations and grows.  Neither is resilience an immutable trait of individuals, a matter of luck in the genetic lottery. Resilience has often been studied at the individual level in psychology. Resilience requires will power, perseverance, self-esteem, creativity, a proactive attitude, optimism, intrinsic motivation, inner strength, a long term orientation to the future, willingness to change for the better, risk-taking, using the force of your opponent, problem solving ability, and intelligence.

The questions for research on resilience require social scientists to study not only the response of individual citizens, but also of social systems: informal networks of citizens, social groups, nonprofit organizations, nations, and supra-national institutions. How are resilience-related traits related to philanthropy at the level of groups and systems? How can resilience among organizations be fostered? How do nonprofit organizations build and on resilience of target groups? Resilience is a very useful concept to apply to each of the societal challenges of Europe. The classic welfare state was a system that created resilience for society as a whole, reducing the need for resilience among individual citizens. The modern activating welfare state requires resilience among citizens as a condition for support. Welfare state support becomes more like charity: we favor victims of natural disasters that try to make the best of their lives and welfare recipients that are actively seeking a job.

As nonprofit organizations are trying to respond to the refugee crisis, they are also facing adversity themselves. In the United Kingdom, fundraising practices by charities have recently come under attack. In the Dutch nonprofit sector, cuts in government funding to arts and culture organizations have been a major source of adversity in the past years. Further cuts have been announced to organizations in international relief and development. In our research at the Center for Philanthropic Studies at VU Amsterdam we have asked: how willing are Dutch citizens to increase private contributions to charities when the government is lowering their financial support? Not much, is what our research shows. While some may have believed that citizens would compensate lower income from government grants through increased donations, this has not happened. When the cuts to the arts and culture organizations were announced, the minister for Education, Arts and Science said that cultural organizations should do more to raise funds from private sources and should rely less on government grants. The culture change in the cultural sector is taking place, slowly. Some organizations were not ready for this change and simply discontinued their activities. Most have decided to do with less, and see what opportunities they may have to increase fundraising income. Some have done well. On the whole, the increase in private contributions is marginal, and much less than the loss in government grants.

For nonprofit organizations, the refugee crisis poses a challenge, but also an opportunity to mobilize citizen support in an effective manner. By offering their support to the government, working together effectively, and channeling the willingness to volunteer they can demonstrate the societal impact that nonprofit organizations may have. This would be a much needed demonstration when trust in charitable organizations is low.

Leave a comment

Filed under disaster relief, empathy, Europe, foundations, helping, impact, Netherlands, philanthropy, psychology, trust

Valkuilen in het nieuwe systeem van toezicht op goededoelenorganisaties

Deze bijdrage verscheen op 27 januari op Filanthropium.nl.
Dank aan Theo Schuyt voor commentaar op een eerdere versie van dit stuk en aan Sigrid Hemels en Frans Nijhof voor correcties van enkele feitelijke onjuistheden. PDF? Klik hier.

De contouren van het toezicht op goededoelenorganisaties in de toekomst worden zo langzamerhand duidelijk. Het nieuwe systeem is een compromis dat op termijn veel kan veranderen, maar net zo goed een faliekante mislukking kan worden.

Hoe ziet het nieuwe systeem eruit?
In opdracht van de Minister van Veiligheid en Justitie heeft de Commissie De Jong een voorstel gedaan voor een nieuw systeem. De commissie stelt voor een Autoriteit Filantropie op te richten die de fondsenwervende goededoelenorganisaties moet registreren. De autoriteit is een nieuw orgaan dat onder het ministerie van Veiligheid en Justitie valt, maar eigen wettelijke bevoegdheden krijgt. Burgers kunnen de registratie online raadplegen. Het uitgangspunt van het nieuwe systeem is een kostenbesparing. Geregistreerde goededoelenorganisaties hoeven geen keurmerk meer aan te vragen en krijgen automatisch toegang tot de markt voor fondsenwerving. Organisaties die geen fondsen werven zoals vermogensfondsen en organisaties die alleen onder hun leden fondsen werven zoals kerken hoeven zich niet te registreren. De autoriteit maakt de huidige registratie van Algemeen Nut Beogende Instellingen (ANBI’s) door de belastingdienst grotendeels overbodig.

Winnaars en verliezers
Het nieuwe systeem is een overwinning voor vijf partijen: de vermogensfondsen, de kerken, de bekende goededoelenorganisaties, het Ministerie van Veiligheid en Justitie, en de Belastingdienst. De meeste vermogensfondsen en de kerken winnen in het nieuwe systeem omdat zij niet door de registratie heen hoeven wanneer zij geen fondsen werven onder het publiek. Zij blijven als ANBI’s geclassicificeerd bij de belastingdienst. De bekende goededoelenorganisaties winnen in het systeem omdat zij invloed krijgen op de criteria die voor registratie zullen gaan gelden. Het Ministerie van Veiligheid en Justitie wint omdat zij volledige controle krijgt over goededoelenorganisaties. De Belastingdienst wint omdat zij afscheid kan nemen van een groot aantal werknemers die voor de registratie van goededoelenorganisaties zorgden.

De verliezers in het nieuwe systeem zijn de huidige toezichthouders op goededoelenorganisaties (waaronder het Centraal Bureau Fondsenwerving , CBF) en de kleinere goededoelenorganisaties. Het CBF verliest klanten omdat de nieuwe registratie gaat gelden als toegangsbewijs voor de Nederlandse markt voor fondsenwerving en daarmee het keurmerk van het CBF (en een aantal andere, minder bekende, keurmerken) overbodig maakt. De autoriteit filantropie krijgt de mogelijkheid overtreders te beboeten. De Belastingdienst heeft deze mogelijkheid in het huidige systeem niet, zij kan alleen de ANBI-status intrekken. Ook het CBF kan geen boetes innen, maar alleen het keurmerk intrekken.

De criteria waarop potentiële gevers goededoelenorganisaties kunnen gaan beoordelen zijn nog niet geformuleerd. Omdat de kleinere goededoelenorganisaties in Nederland niet of niet goed georganiseerd zijn is het lastig om hun belangen in de autoriteit filantropie een stem te geven. Het gevaar dreigt dat de grotere goededoelenorganisaties de overhand krijgen in de discussie over de regels. Ook is onduidelijk hoe streng de controle gaat worden. De belastingdienst gaat deze controle in ieder geval niet meer doen. De commissie stelt voor dat vooral voorafgaand aan de registratie controle plaatsvindt.

De winst- en verliesrekening voor de burger – als potentiële gever en belastingbetaler – is minder duidelijk. De kosten van de hele operatie zijn niet berekend. De commissie stelt voor dat alle organisaties die zich registreren om toegang te krijgen tot de Nederlandse markt voor fondsenwerving mee gaan betalen. Het ANBI-register telt momenteel zo’n 60.000 inschrijvingen; een deel betreft organisaties die zich in het nieuwe systeem niet meer hoeven te registreren (kerken, vermogensfondsen). Als er 20.000 registraties overblijven kan het nieuwe systeem voor de goededoelenorganisaties aanmerkelijk goedkoper worden. Op dit moment betalen 269 landelijk wervende goededoelenorganisaties voor het CBF-keurmerk. In het huidige systeem worden alle keurmerkhouders gecontroleerd. De autoriteit zal slechts steekproefsgewijs en bij klachten controles uitvoeren.

Gebrekkige probleemanalyse
Het advies vertrekt vanuit de probleemanalyse dat het vertrouwen in goededoelenorganisaties daalt door schandalen en affaires. Deze analyse is niet goed onderbouwd. De publieke verontwaardiging over de salariëring van (interim)managers zoals bij Plan Nederland en de Hartstichting in 2004 en het breken van (onmogelijke) beloften over gratis fondsenwerving zoals bij Alpe D’huZes vorig jaar bedreigen vooral de inkomsten van getroffen organisaties, niet de giften aan de goededoelensector als geheel. Het vertrouwen in goededoelenorganisaties daalt al tijden structureel, zo blijkt uit het Geven in Nederland onderzoek van de Vrije Universiteit en de peilingen van het Nederlands Donateurs Panel.

Vervolgens stelt het advies dat het doel van een nieuw systeem is om het vertrouwen in goededoelenorganisaties onder burgers te vergroten. Dat burgers in vertrouwen moeten kunnen geven door het nieuwe systeem lijkt een legitiem doel. Het is echter de vraag of overheid de imago- en communicatieproblemen van de goededoelensector op moet lossen. We zouden de sector daar immers ook zelf verantwoordelijk voor kunnen houden, zoals in de Verenigde Staten gebeurt. Voor het imago van de overheid en het vertrouwen in de politiek is het echter verstandig de controle op organisaties die fiscale voordelen krijgen waterdicht te maken, zodat er geen vragen komen over de doelmatigheid van de besteding van belastinggeld. Daarnaast is het vanuit de politieke keuze voor de participatiesamenleving verstandig meer inzicht te vragen in de prestaties van goededoelenorganisaties. Als burgers zelf meer verantwoordelijkheid krijgen voor het publiek welzijn via goededoelenorganisaties willen we wel kunnen zien of zij die verantwoordelijkheid inderdaad waarmaken. Dat zou via het register van de Autoriteit Filantropie kunnen.

Nieuw systeem zorgt niet automatisch voor meer vertrouwen
Het is echter de vraag of de burger door het nieuwe systeem ook inderdaad weer meer vertrouwen krijgt in goededoelenorganisaties. Het advies van de Commissie de Jong heeft veel details van het nieuwe systeem nog niet ingevuld. Vertrouwen drijft op de betrouwbaarheid van de controlerende instantie. Die organisatie moet onafhankelijk én streng zijn. Conflicterende belangen bedreigen het vertrouwen. Als de te controleren organisaties vertegenwoordigd zijn in de autoriteit of haar activiteiten kunnen beïnvloeden is zij niet onafhankelijk. Een gebrek aan controle is eveneens een risicofactor voor het publieksvertrouwen, vooral als er later problemen blijken te zijn. Het is belangrijk dat de autoriteit proactief handelt en niet slechts achteraf na gebleken onregelmatigheden een onderzoek instelt.

Blijkbaar is er iets mis met de huidige controle. De probleemanalyse van de commissie de Jong gaat ook op dit punt kort door de bocht. Het advies omschrijft niet hoe de controle op goededoelenorganisaties op dit moment plaatsvindt. De commissie analyseert evenmin wat de problemen zijn in het huidige systeem. Op dit moment gebeurt de controle op goededoelenorganisaties niet door de overheid. De belastingdienst registreert ‘Algemeen nut beogende instellingen’ (ANBI’s), maar controleert deze instellingen nauwelijks als ze eenmaal geregistreerd zijn.

Sterke en zwakke punten van het huidige systeem
In feite heeft de overheid de controle op goededoelenorganisaties nu uitbesteed aan een vrije markt van toezichthouders. Dit zijn organisaties zoals het CBF die keurmerken verstrekken. In theorie is dit een goed werkend systeem omdat de vrijwillige deelname een signaal van kwaliteit geeft aan potentiële donateurs. Goededoelenorganisaties kunnen ervoor kiezen om aan eisen te voldoen die aan deze keurmerken zijn verbonden. Organisaties die daarvoor kiezen willen en kunnen openheid geven; de organisaties die dat niet doen laden de verdenking op zich dat zij minder betrouwbaar zijn. Het systeem werkt als de toezichthouder onafhankelijk is, de controle streng, en de communicatie daarover effectief. Het CBF heeft in de afgelopen jaren echter verzuimd om de criteria scherp te hanteren en uit te leggen aan potentiële donateurs. Het CBF-Keur stelt bijvoorbeeld geen maximum aan de salarissen van medewerkers. Ook bij de onafhankelijkheid kunnen vragen worden gesteld. De grote goededoelenorganisaties zijn met twee afgevaardigden van de VFI vertegenwoordigd in het CBF, en zijn daarnaast in feite klanten die betalen voor de kosten van het systeem. Zij hebben er belang bij de eisen niet aan te scherpen omdat dan de kosten te hoog oplopen.

Twee valkuilen
In het nieuwe systeem dreigen zowel de onafhankelijkheid als de pakkans voor problemen te zorgen. De commissie laat het aan de autoriteit over om te bepalen welke regels zullen worden gehanteerd. Maar wie komen er in die autoriteit? De commissie beveelt aan ‘diverse belanghebbenden (sector, wetenschap, overheid)’ in het bestuur van de autoriteit te laten vertegenwoordigen. Het is echter onduidelijk welke partijen er in de autoriteit precies zitting krijgen, en in welke machtsverhoudingen. Wel is duidelijk dat de autoriteit in eerste instantie uitgaat van het zelfregulerend vermogen van de sector. De goededoelenorganisaties mogen dus zelf met voorstellen komen voor de regels. De commissie legt de verantwoordelijkheid voor de vaststelling van de regels vervolgens bij de overheid, en meer in het bijzonder bij de Minister van Veiligheid en Justitie. Het is dan de vraag in hoeverre de minister gevoelig is voor de lobby van goededoelenorganisaties.

De commissie stelt ook voor de controle op grond van risicoanalyses uit te voeren en om af te gaan op klachten. Dat kan in de praktijk voldoende blijken te zijn. Het nieuwe systeem neemt echter als uitgangspunt de kosten te minimaliseren. Deze kosten moeten bovendien door de te controleren goededoelenorganisaties worden opgebracht. Zij krijgen er belang bij de controle licht en oppervlakkig mogelijk te maken. Als er onvoldoende controle plaatsvindt, zoals in de Verenigde Staten het geval is, zullen ook geregistreerde organisaties onbetrouwbaar blijken te zijn. Dit is natuurlijk helemaal desastreus voor het vertrouwen.

De commissie de Jong stelt bovendien voor dat alle fondsenwervende goededoelenorganisaties van enige betekenisvolle omvang verplicht geregistreerd worden. Het nieuwe systeem biedt geen zicht op de prestaties van vermogensfondsen en kerken omdat zij onder de belastingdienst blijven vallen. Zij krijgen een voorkeursbehandeling omdat zij geen fondsen werven, of alleen onder leden. Dit is een oneigenlijk argument. Het criterium van algemeen nut betreft niet de herkomst van de fondsen, maar de prestaties. Ook de activiteiten van kerken en vermogensfondsen moeten ten goede komen aan het algemeen nut.

Het middel van verplichte registratie is waarschijnlijk niet effectief in het vergroten van het publieksvertrouwen. Een verplichte registratie heeft geen signaalfunctie voor potentiële donateurs. Als alle goededoelenorganisaties aan de eisen voldoen, zijn ze dan allemaal even betrouwbaar? Dat is niet erg waarschijnlijk. Ofwel de lat wordt in het nieuwe systeem zo laag gelegd dat alle organisaties er overheen kunnen springen, ofwel de lat wordt op papier weliswaar hoog gelegd maar in de praktijk stelt de controle niets voor.

Het zou veel beter zijn de autoriteit een vrijwillig sterrensysteem te laten ontwerpen waarin donateurs kunnen zien hoe professioneel de organisatie is aan het aantal sterren die onafhankelijke controle heeft opgeleverd. Donateurs kunnen dan professionelere organisaties verkiezen, voor zover ze bereid zijn daarvoor te betalen tenminste. Geld werven kost geld, en geld effectief besteden ook. Met een financiële bijsluiter kan de autoriteit filantropie inzichtelijk maken wat de te verwachten risico’s zijn van private investeringen in goededoelenorganisaties. Zo dwingt de markt de goededoelenorganisaties tot concurrentie op prestaties voor het publiek welzijn. Een waarlijk onafhankelijke autoriteit die scherp controleert op naleving van (naar keuze) strenge of minder strenge regels is ook binnen die contouren mogelijk en lijkt mij gezien de maatschappelijke betekenis van de filantropie in Nederland van belang.

2 Comments

Filed under charitable organizations, corporate social responsibility, foundations, fraud, household giving, incentives, law, philanthropy, policy evaluation, politics, taxes, trends, trust

Lunch Talk: “Generalized Trust Through Civic Engagement? Evidence from Five National Panel Studies”

Does civic engagement breed trust? According to a popular version of social capital theory, civic engagement should produce generalized trust among citizens. In a new paper accepted for publication in Political Psychology, Erik van Ingen (Tilburg University) and I put this theory to the test by examining the causal connection between civic engagement and generalized trust using multiple methods and multiple (prospective) panel datasets. We found participants to be more trusting. This was mostly likely caused by selection effects: the causal effects of civic engagement on trust were very small or non-significant. In the cases where small causal effects were found, they turned out not to last. We found no differences across types of organizations and only minor variations across countries.

At the PARIS colloquium of the Department of Sociology at VU University on November 12, 2013 (Room Z531, 13.00-14.00), I will not just be talking about this paper published in Political Behavior and about the new paper forthcoming in Political Psychology (here is the prepublication version). In addition to a substantive story about a research project there is also a story about the process of getting a paper accepted with a null-finding that goes against received wisdom. This story is quite informative about the publication factory that we are all in.

Leave a comment

Filed under data, psychology, survey research, trust, volunteering

Update: Giving in the Netherlands Panel Survey User Manual

A new version of the User Manual for the Giving in the Netherlands Panel Survey is now available: version 2.2.

The GINPS12 questionnaire is here (in Dutch).

Leave a comment

Filed under data, empathy, experiments, helping, household giving, methodology, philanthropy, principle of care, survey research, trends, trust, volunteering, wealth